Marhaba 2026: 3,5 miljoen reizigers, één haven in de Rif en een app die files voorspelt
Dit jaar verwacht Marokko meer dan 3,5 miljoen Marokkanen uit de diaspora tijdens de zomerperiode. Een record. Vanaf 15 juni tot 15 september coördineren Marokko en Spanje een gezamenlijke operatie van ongekende omvang. De Fondation Mohammed V pour la Solidarité, het koninklijk fonds dat jaarlijks de operatie leidt, zet dit keer ook digitale realtime-monitoring in om de doorstroom te stroomlijnen.
Een operatie in cijfers: van groei naar record
De cijfers laten een onmiskenbare opwaartse lijn zien. In 2023 verwelkomde Marokko via Operatie Marhaba ongeveer 3 miljoen diaspora-reizigers. In 2024 liep dat aantal op tot ruim 3,2 miljoen. Vorig jaar, in 2025, werd de grens van 3,4 miljoen overschreden. De verwachting voor 2026 — meer dan 3,5 miljoen reizigers — past in die trend, maar markeert tegelijk een nieuwe mijlpaal. De groei zet jaar op jaar door, en de logistieke druk op de havens en het wegennet neemt navenant toe. Dat verklaart mede waarom de organisatoren dit jaar zwaarder inzetten op technologische ondersteuning dan ooit tevoren.
Hoe de stromen verdeeld zijn over de grensovergangen
Niet elke grensovergang neemt een even groot deel van de last op zich. Op basis van cijfers uit de editie van 2024 tekende Tanger Med de hoogste doorstroom op: via deze haven passeerden naar schatting 1,6 miljoen reizigers, goed voor bijna de helft van het totaal. Nador volgde op afstand met ongeveer 700.000 reizigers, gevolgd door de landgrensovergang bij Sebta (Ceuta) met circa 500.000 passages. Al Hoceima, traditioneel een bestemming voor reizigers met familie in de Rif, ontving ruwweg 250.000 reizigers. Kleinere havens en grensposten namen de rest voor hun rekening.
Die verdeling verklaart waarom Tanger Med en Nador jaar na jaar de grootste logistieke druk ondervinden. Bij Tanger Med gaat het om hoge volumes in combinatie met een complexe mix van vrachttransport en personenvervoer. Bij Nador speelt de beperktere infrastructuur een rol: de haven heeft minder capaciteit om pieken op te vangen, terwijl de vraag vanuit de Marokkaans-Nederlandse en Marokkaans-Belgische gemeenschap er relatief hoog is. De cijfers zijn indicatief op basis van beschikbare schattingen; officiële definitieve cijfers per grensovergang worden doorgaans pas achteraf gepubliceerd door de Fondation Mohammed V.
Nador en Al Hoceima centraal in de logistiek
De havens die dit jaar de meeste capaciteit opvangen zijn Tanger Med, Nador en Al Hoceima. Veel van de Marokkaanse diaspora reist traditioneel via Nador of Al Hoceima terug naar familie. De Fondation Mohammed V zet op deze knooppunten honderden ontvangst- en medische hulpverleners in. Dat is niet nieuw. De schaal en de technologische ondersteuning wel.
Aan Spaanse kant, bij de havens van Algéciras en Sebta, hebben de havenautoriteiten specifieke protocollen opgesteld om de douanecontroles te versnellen. Het voornaamste doel: de eindeloze wachtrijen van voorgaande jaren, met name tijdens de pieken in juli, terugdringen.
Ook in de lucht: luchthavens die de diaspora opvangen
Niet iedereen maakt de oversteek per boot. Een groeiend deel van de diaspora reist via het vliegtuig, en ook die passagiersstroom valt onder de bredere Marhaba-coördinatie. De drukste luchthavens tijdens de zomerperiode zijn Mohammed V in Casablanca en Marrakech Menara, die samen het leeuwendeel van de internationale vluchten verwerken. Voor reizigers richting Noord-Marokko is de luchthaven van Nador (Aroui) een belangrijke bestemming, met name voor de Marokkaans-Nederlandse en Marokkaans-Belgische gemeenschap met familie in de Rif. Ook de luchthavens van Al Hoceima (Cherif Al Idrissi) en Tanger Ibn Battouta verwerken tijdens de zomermaanden aanzienlijk meer passagiers dan de rest van het jaar. De Fondation Mohammed V is ook op deze luchthavens aanwezig met ontvangstteams en informatiebalies voor terugkerende diaspora-reizigers.
Wat nieuw is: live-tracking via je telefoon
De meest tastbare vernieuwing van Marhaba 2026 is de integratie van mobiele applicaties waarmee automobilisten de actuele wachtstatus van hun overtocht kunnen volgen. Ferrymaatschappijen op de Straat van Gibraltar hebben bovendien extra vaarten ingepland op de drukste routes. Welke specifieke app officieel door de Fondation Mohammed V wordt aanbevolen voor live-tracking tijdens Marhaba 2026, is op het moment van publicatie nog niet officieel bevestigd. Zodra die informatie beschikbaar is, werken wij dit artikel bij.
Wie weleens met kinderen urenlang op een Andalusisch havenparkeerterrein heeft gestaan zonder enige informatie over de verwachte instaptijd, begrijpt wat dit in de praktijk betekent. Realtime informatie over wachtstatus en bezetting maakt het verschil tussen georganiseerd wachten en chaos.
Drie maanden, twee landen, één operatie
Operatie Marhaba bestaat al decennia, maar groeit elk jaar in omvang. Dat Marokko en Spanje dit jaar expliciet kiezen voor gedeelde protocollen en technologische samenwerking gaat verder dan eerdere edities, toen beide kanten nog grotendeels onafhankelijk opereerden.
De Fondation Mohammed V coördineert aan Marokkaanse zijde, met bevoegdheden die reiken van havenlogistiek tot medische crisisopvang onderweg. Die combinatie van menselijke aanwezigheid en digitale capaciteitsmonitoring is wat de organisatoren dit jaar als de kern van de aanpak omschrijven.
Wanneer vertrekken is nu een strategische keuze
Voor wie dit jaar via de boot reist, is het advies impliciet maar helder: gebruik de beschikbare digitale tools, vertrek niet blind op een vrijdag in juli en houd de bezetting van Nador en Tanger Med in de gaten voordat je de weg op gaat. De infrastructuur is er dit jaar meer op ingericht dan ooit om reizigers die keuze te laten maken op basis van actuele informatie.
Of de technologie ook daadwerkelijk de files van voorgaande jaren elimineert, wordt pas duidelijk als de eerste grote piek in juli aanbreekt.