El Mansouri uit Marrakesh wordt eerste vrouwelijke premier van Marokko
Fatima Ezzahra El Mansouri, de 50-jarige advocate en oud-burgemeester van Marrakesh, is door koning Mohammed VI benoemd als hoofd van de Marokkaanse regering, volgend uit een communiqué van het koninklijk paleis. Ze leidde de afgelopen vier jaar het ministerie van nationale territoriuminrichting, volkshuisvesting en stedelijk beleid en is de eerste vrouw die deze functie bekleedt in Marokko.
Haar benoeming volgt op de parlementsverkiezingen van 23 september, waarin haar partij PAM, de centrumliberale, pro-monarchie Parti Authenticité et Modernité, als winnaar eindigde met 97 van de 395 zetels in de Kamer van Afgevaardigden.
Van Marrakesh naar Rabat
El Mansouri werd geboren in Marrakesh in 1976, studeerde rechten aan de Université de Montpellier in Frankrijk, werkte als advocate en keerde terug naar de stad om zich politiek te engageren binnen de in 2008 opgerichte PAM. In 2009 werd ze verkozen tot burgemeester van Marrakesh, de eerste vrouw op die post. Ze bleef dat tot 2015 en keerde terug na de lokale verkiezingen van 2021.
Datzelfde jaar, op 7 oktober 2021, werd ze benoemd tot minister in het kabinet van premier Aziz Akhannouch. Ze combineerde sindsdien het burgemeesterschap van Marrakesh met een ministerpost in Rabat. In februari 2024 nam ze ook de coördinatie van de collegiale partijleiding van PAM op zich, nadat partijvoorzitter Abdellatif Ouahbi vertrok.
Coalitie: het echte werk begint nu
Met 97 zetels heeft PAM nog lang geen meerderheid: daarvoor zijn 198 zetels nodig. Het meest voor de hand liggende scenario is een verlenging van de bestaande driehoekscoalitie met RNI (Rassemblement National des Indépendants, 66 zetels) en Istiqlal (65 zetels). Samen komen die drie partijen op 228 zetels, voldoende voor een werkende meerderheid.
Maar de verhoudingen binnen die coalitie zijn verschoven. RNI, de partij van oud-premier Akhannouch, verloor fors: van 102 naar 66 zetels. Vóór de verkiezingen had El Mansouri nog gezegd niet te willen deelnemen aan een coalitie geleid door RNI. Nu de rollen zijn omgedraaid, ligt de druk bij Akhannouch.
El Mansouri zei na de verkiezingsuitslag in Rabat dat PAM “geen dogmatische rode lijnen” heeft en openstaat voor brede gesprekken, aldus Atalayar. De PJD (Parti de la Justice et du Développement, 54 zetels), die bij de verkiezingen van 2021 zwaar verloor maar nu terugkeerde als vierde partij, gaat in oppositie. Partijleider Abdelilah Benkirane maakte dat direct na de uitslag duidelijk.
Wat haar profiel zegt
El Mansouri heeft een cv dat in Marokkaanse politieke verhoudingen ongebruikelijk is: advocaat van opleiding, burgemeester van een grote stad, tien jaar parlementslid (2011-2021), minister en partijcoördinator. Zij zelf positioneerde zich in de campagne primair als bestuurder met een concreet dossier: stedelijke ontwikkeling, huisvesting, infrastructuur. De verkiezingscampagne draaide in Marrakesh grotendeels om de bouwprojecten en renovaties die ze als burgemeester en minister aanstuurde.
De komende weken staan in het teken van coalitieonderhandelingen. Pas als er een regeerakkoord ligt en een voltallig kabinet is beëdigd, begint haar premierschap inhoudelijk.