Marokko trouwt later, scheidt vroeger: dit zegt de eerste gezinsenquête in 30 jaar
De helft van de ongehuwde Marokkanen wil helemaal niet meer trouwen, de echtscheidingspiek ligt al in de eerste twee huwelijksjaren, en gescheiden vrouwen keren negen van de tien keer terug naar hun ouders. Het Haut-Commissariat au Plan (HCP), het Marokkaanse nationale statistiekbureau, presenteerde op 8 april de resultaten van de Enquête Nationale sur la Famille 2025, de eerste nationale gezinsenquête in dertig jaar, zo meldt Hespress.
Huwelijk als eindbestemming verdwijnt
51,7% van de ongehuwde Marokkanen geeft aan niet van plan te zijn te trouwen. Bij mannen loopt dat op tot 59,8%. De redenen zijn overwegend economisch: de kosten van een huwelijksfeest, gebrek aan inkomen en de onmogelijkheid om zelfstandige woonruimte te vinden. De gemiddelde huwelijksleeftijd bedraagt inmiddels 33,3 jaar voor mannen en 26,3 jaar voor vrouwen. Die kloof van zeven jaar reflecteert hardnekkige gendernormen die dertig jaar na de vorige enquête nog altijd standhoudt.
Scheiding piekt in jaar één en twee
Het nationale echtscheidingspercentage bedraagt 3,6 promille, maar in de eerste twee huwelijksjaren piekt dat naar 26,8 promille, meer dan zevenmaal het gemiddelde. Vrouwen nemen in 58% van de gevallen het initiatief. De voornaamste gronden: huishoudelijke conflicten (30,9%), economische druk (12%) en conflicten met de schoonfamilie (11,6%).
Vrouwen dragen de rekening
Na een scheiding keert 73,9% van de vrouwen terug naar de ouderlijke woning. Slechts 4% woont daarna zelfstandig. Vrouwen staan aan het hoofd van 90,7% van de eenoudergezinnen, en 94,4% van hen noemt de alimentatie voor hun kinderen ontoereikend. De Moudawwana-hervorming van 2004 gaf vrouwen meer echtscheidingsrechten op papier, maar de uitvoering hapert al twee decennia.
Hervorming in de maak, data als fundament
De timing van de enquête is geen toeval. De Marokkaanse regering diende eind 2024 een voorontwerp voor een nieuwe Moudawwana in, met onder meer gedeeld ouderlijk gezag na scheiding en strengere alimentatiecriteria. De ENF 2025-data levert het empirische fundament voor die wetgevende agenda. Voor Marokkaanse Nederlanders met de Marokkaanse nationaliteit geldt bovendien dat Nederlandse rechtbanken bij echtscheidingen standaard de Moudawwana toepassen, ook na decennialang verblijf in Nederland. Wat er in Rabat wordt beslist, werkt door tot in de rechtszalen van Den Haag.